Liste neden bu kadar önemli
Türk Gıda Kodeksi Etiketleme ve Tüketicileri Bilgilendirme Yönetmeliği, hazır ambalajlı olmayan gıdalarda — yani restoranda tabağa giden yemekte — Ek-4'te sayılan alerjen gruplarının tüketiciye bildirilmesini istiyor. Bildirim menüde yazılı olabileceği gibi, menüde nereden öğrenilebileceğinin belirtilmesi yoluyla da yapılabilir.
Aşağıdaki tablo grupların tamamını ve her birinin pratikte neleri kapsadığını veriyor. Üçüncü sütun özellikle işinize yarayacak: bir alerjen çoğu zaman ana malzemede değil, sosun, marinenin ya da kızartma yağının içinde saklı oluyor.
Bu sayfa bir başvuru listesidir, hukuki görüş değildir. Yükümlülüğün güncel hâli için mevzuatın kendisine ve hukuk danışmanınıza başvurun.
On dört grup, tek tabloda
| Alerjen grubu | Neleri kapsar | Sık gözden kaçan kaynaklar |
|---|---|---|
| Gluten içeren tahıllar | Buğday, çavdar, arpa, yulaf ve bunların melez soyları ile ürünleri | Soya sosu, köfte harcı, çorba terbiyesi, bulyon, panko, bira |
| Kabuklu deniz ürünleri | Karides, istakoz, yengeç, kerevit ve ürünleri | Deniz mahsullü çorba bazı, karides yağında kızarmış garnitür |
| Yumurta | Yumurta ve yumurta ürünleri | Mayonez, hollandaise, makarna hamuru, parlatma yumurtası, bazı tatlı sosları |
| Balık | Balık ve balık ürünleri | Worcestershire sosu, Sezar sosu, bazı balık bulyonları, hamsi ezmesi |
| Yer fıstığı | Yer fıstığı ve ürünleri | Satay sosu, bazı çikolatalar, fıstık yağında kızartma |
| Soya | Soya fasulyesi ve ürünleri | Soya sosu, bitkisel protein, bazı ekmekler, margarin, lesitin (E322) |
| Süt (laktoz dâhil) | Süt ve süt ürünleri (laktoz dâhil) | Tereyağında sote, kremalı sos, bazı ekmekler, tavuk marinesi, hazır köfte harcı |
| Sert kabuklu meyveler | Badem, fındık, ceviz, kaju, antep fıstığı, pekan, Brezilya cevizi, makademya | Pesto, baklava şerbetli tatlılar, granola, bazı ekmek ve salatalar |
| Kereviz | Kereviz sapı, yaprağı, tohumu ve ürünleri | Sebze bulyonu, çorba bazı, bazı baharat karışımları, turşu suyu |
| Hardal | Hardal ve hardal ürünleri | Salata sosu, marinasyon, bazı mayonezler, sosis ve şarküteri |
| Susam | Susam tohumu ve ürünleri | Tahin, humus, simit, burger ekmeği, bazı salata sosları |
| Kükürt dioksit ve sülfitler | 10 mg/kg veya 10 mg/L üzerinde kükürt dioksit ve sülfitler | Kuru meyve, şarap, sirke, patates ürünleri, bazı meyve suları |
| Acı bakla (lupen) | Acı bakla (lupen) ve ürünleri | Glutensiz un karışımları, bazı ekmek ve makarnalar |
| Yumuşakçalar | Midye, kalamar, ahtapot, salyangoz, istiridye ve ürünleri | Deniz mahsulleri sosu, bazı balık çorbaları, XO sosu |
Menüye geçirirken üç pratik not
Alerjeni ürüne değil, tarife göre işaretleyin. Aynı adı taşıyan iki tabak farklı sos kullanıyorsa alerjen listeleri de farklıdır.
Çapraz bulaşma riskini ayrıca yazın. "İçermez" ile "aynı tezgâhta hazırlanır" farklı iki şeydir; ikincisini yazmamak alerjik müşteriyi yanıltır.
Tarif değiştiğinde alerjen listesini de güncelleyin. Tedarikçi değişikliği — mesela ayçiçek yağından susam yağına geçmek — menüde hiçbir iz bırakmadan yeni bir alerjen ekleyebilir.